Kryteria doboru budowy statków pożarniczych ze względu na warunki portowe

Istnieją różne kryteria podziału statków pożarniczych. Najistotniejszy jest podział według rejonu działania, tj. na rzeczne i morskie, a te ostatnie na portowe i redowe. W polskich portach morskich przyjął się również podział na statki lekkie, średnie i ciężkie.

Warunki portowe ograniczające wymiary główne statku pożarniczego

Rodzaj portu, a zwłaszcza jego warunki hydrograficzne wywierają decydujący wpływ na ukształtowanie statku pożarniczego. Musi on być dopasowany do portu, dlatego istotne jest też to, czy porty są połączenie z redą lub innym obszernym akwenem, na którym może powstawać wysoka fala, ponieważ zmusza to do zapewnienia statkowi odpowiedniej dzielności morskiej, ponadto, czy porty są zamarzające w zimie, z pływami wód, warunków nawigacyjnych, jak i występujących ograniczeń wynikających z rozplanowania basenów, głębokości wody, wysokości mostów, odległości itp.

Z punktu widzenia pożarniczego stosuje się podział portów ze względu na rodzaje ładunków pożarowo niebezpiecznych np. porty naftowe, drzewne, węglowe itp. Dotyczy to również części portu np. basenów czy innych wydzielonych akwenów, które ze względu na swoje przeznaczenie mają szczególnie wysoki stopień, zagrożenia pożarowego.

Ograniczenia te narzucają budowę statku pożarniczego, który musi wpływać na najpłytsze wody w rejonie swego działania a wysokość umożliwiać przepływanie pod najniższymi mostami przy najwyższym stanie wód. Dopuszcza się, by statki pożarnicze miały składane maszty i wieże z działkami.

Długość statku powinna zapewniać mu możliwie jak największą zwrotność, tak by wielkość średnicy cyrkulacji, która była mniejsza od szerokości kanałów portowych w najwęższym miejscu, zmniejszoną o szerokość statków przycumowanych przy nabrzeżu, tak aby statek mógł zawracać bez potrzeby manewrów wprzód i wstecz.

Jednym z najistotniejszych wymagań wynikających. z dopasowania statku do warunków portu jest jego prędkość, dobrana odpowiednio do zasięgu. Chodzi o maksymalne skrócenie czasu potrzebnego na dojście do miejsca wypadku. Wynosi on w rejonie interwencji statku w charakterze pogotowia do 10 minut, tzn. statek musi dotrzeć do najdalszego punktu swojego zasięgu w czasie nie dłuższym od 10 minut. W zakresie pomocy w II rzucie czas przybycia nie powinien przekraczać 30 minut. Z dyslokacji statków pożarniczych na terenie portu i długości trasy, jakie mają one do przebycia w najbardziej niekorzystnym wypadku należy ustalić prędkość jednostki. Może ona być różna dla poszczególnych portów, jakkolwiek istnieje tendencja do uzyskania możliwie najwyższych prędkości dla skrócenia czasu dojazdu i zwiększenia skuteczności działań bojowych, w których czas odgrywa rolę najważniejszą. Spotykane średnie prędkości statków pożarniczych przekraczają dość znacznie 10 węzłów, przeważnie osiągają 12 - 15 węzłów, co jednak podlega również ograniczeniom z uwagi na zakaz wywoływania w porcie fali przez szybko poruszające się jednostki. Wynika stąd dążenie do zapewnienia kształtów kadłuba nie wywołujących falowania.

Z uwagi na służbę asystencyjną przy zbiornikowcach konieczne jest -dostosowanie prędkości do ruchu zbiornikowców w czasie wejścia i wyjścia ich z portu. Z tych względów statki osiągają prędkości 15 - 17 węzłów. Stosuje się również zabezpieczenie wydechu spalin przed iskrzeniem, gumowe odbojnice oraz piece bez kominów dla uniemożliwienia podpalenia par produktów naftowych spływających z pokładu statku na dół (pary te są cięższe od powietrza).

Statek powinien być zdolny do wykonania swoich zadań w rejonie, dla którego jest przewidziany praktycznie w każdych warunkach pogody. Ograniczenie możliwości niesienia pomocy powinno wynikać tylko z przyczyn nawigacyjno-taktycznych. W praktyce powinny one być zdolne do wykonywania swych zadań i przeciwstawiania się wiatrowi i fali przy sile 6—8oB. Przy gorszych warunkach pogody możliwości prowadzenia akcji są raczej problematyczne z uwagi na niebezpieczeństwo podejścia i dobicia do statku poza portem przy wysokiej fali.